۱۰ اقدام کشورهای جهان برای حذف دلار و استفاده از پول ملی در تجارت

[ad_1]

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اقتصاد مقاومتی، دلار آمریکا به لحاظ ویژگی هایی که دارد، شبیه ترین ارز به یک ارز واقعی در جهان است که تاکنون در اقتصاد جهانی مورد استفاده قرار گرفته است. دلار آمریکا برای چندین دهه در تجارت بین المللی به عنوان ارز کاملا غالب بوده است. این شهرت و استفاده فراوان از این ارز مزایای فوق العاده ای را برای سیستم مالی آمریکا و مصرف کنندگان آمریکایی به ارمغان آورده و قدرت فوق العاده را برای آمریکا در جهان ایجاد کرده است.

امروزه بیش از ۶۰ درصد از ذخایر ارز خارجی کشورهای جهان در کشور آمریکا قرار دارد. اما در آینده تغییرات بزرگی اتفاق خواهد افتاد که رسانه های جریان اصلی در آمریکا در این مورد به طرز عجیبی سکوت کرده اند. در حال حاضر برخی از بزرگترین اقتصادهای جهان بایکدیگر متحد شده اند تا از بکاربردن دلار آمریکا در تجارت بین المللی جلوگیری کنند. همچنین برخی از کشورهای تولید کننده نفت نیز شروع به فروش نفت خود بوسیله ارزهای دیگری (ارزهای ملی) به غیر از دلار آمریکا کرده اند که تهدیدی بزرگ برای سیستم پترودلاری است که نزدیک به چهار دهه از آن به نفع دلار استفاده شده است.

بسیاری از اقدامات انجام شده علیه دلار توسط کشور چین صورت گرفته است. چین دومین اقتصاد بزرگ جهان است که طبق پیش بینی اقتصاددانان، اقتصاد این کشور تا سال ۲۰۴۰ سه برابر بزرگتر از اقتصاد آمریکا خواهد بود. بنابراین کشور چین از این نکته متعجب است که چرا دلار آمریکا همچنان باید ارز برتر جهان باشد، در حالی که اقتصاد چین در حال تبدیل به اقتصاد شماره یک جهانی است؟

طی چندین سال گذشته، چین و سایر قدرت های در حال ظهور مانند روسیه، به تدریج موافقت کرده اند تا دلار آمریکا را از تجارت بین المللی کنار بگذارند. دلار آمریکا برخلاف آنچه که اکثر آمریکایی ها فکر میکنند، آنچنان هم ارز قابل اطمینانی نیست.

دلایلی به شرح زیر وجود دارد که می توان با تأمل در آن ها پی به این نکته برد که سلطه دلار آمریکا به عنوان یک ارز ذخیره جهانی به پایان رسیده است:

انعقاد پیمان پولی و کنار گذاشتن دلار از تجارت دوجانبه میان اقتصادهای بزرگی از قبیل چین و ژاپن

مدتهاست که دومین اقتصاد بزرگ جهان (چین) و سومین اقتصاد بزرگ جهان (ژاپن)، توافق نموده اند تا در تجارت با یکدیگر از ارزهای ملی خود (به جای دلار) استفاده کنند. این توافق یک اتفاق فوق العاده مهم بوده که توسط رسانه های آمریکایی نادیده گرفته شده است. این رسانه ها فقط به این نکته پرداخته اند که این دو کشور جهت کاهش هزینه های تجاری خود توافق نموده اند  تا از ارزهای ملی در تجارت دوجانبه میان خود استفاده کنند.

استفاده از ارزهای ملی توسط کشورهای عضو گروه بریکس (برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی)

کشورهای عضو گروه بریکس بر اساس توافقاتی که داشته اند، مقرر نموده اند تا برای افزایش هرچه بیشتر نقش ارزهای ملی خود در تجارت با یکدیگر و کاهش وابستگی به دلار، از ارزهای ملی خود استفاده کنند. همچنین این کشورها توافق نموده اند تا جهت تقویت تجارت درون گروه بریکس و تأمین اعتبار مورد نیاز جهت گسترش کسب و کار کشورهای عضو، از ارزهای ملی جهت وام دهی استفاده کنند.

انعقاد پیمان پولی دوجانبه میان روسیه و چین

روسیه و چین در حال حاضر مدتهاست که از ارزهای ملی خود جهت تجارت با یکدیگر استفاده می کنند. رهبران هر دو کشور که تصمیم به کاهش قدرت و سلطه دلار در اقتصاد جهانی گرفته اند، به دنبال یک ارز جدید جهت ذخیره ارزی می باشند.

افزایش استفاده از یوآن چین در آفریقا

در سال ۲۰۰۹ چین بزرگترین شریک تجاری آفریقا شد و در حال حاضر نیز این کشور به شدت به دنبال گسترش استفاده از یوآن در این قاره است. براساس گزارشی که توسط استاندارد بانک، یکی از بانک های بزرگ آفریقا منتشر شده، گفته شده که آفریقا بدنبال افزایش استفاده از ارزهای ملی در تجارت دوجانبه با کشور چین است. این نشان دهنده این است که چین به شدت به دنبال ایجاد تغییرات در تجارت بین المللی می باشد.

توافق چین و امارات متحده عربی جهت استفاده از ارزهای ملی در معاملات نفت

چین و امارات متحده عربی توافق نموده اند تا در معاملات نفت میان یکدیگر از ارزهای ملی خود استفاده کنند که باعث سهولت در تجارت و کاهش هزینه های تجاری خواهد شد. هرچند امارات متحده عربی یک عضو کوچک در اقتصاد جهانی است اما این اتفاق یک تهدید بزرگ برای سیستم پترودلاری معاملات نفت است و می تواند نقش عمده دلار را در این مبادلات از بین ببرد.

اقدامات صورت گرفته توسط ایران بر علیه سیستم مالی بین المللی ایجاد شده توسط آمریکا

کشور ایران به عنوان یکی از بزرگترین و اصلی ترین کشورهای مهاجم علیه دلار است. ایران از زمانی که تحت تحریم های بانکی قرار گرفته و این تحریم باعث ایجاد محدودیت برای این کشور جهت انجام مبادلات دلاری شده، به دنبال راهکارهای جایگزین دلار در تجارت می باشد. به عنوان نمونه در برهه ای ایران جهت معاملات نفتی خود با کشور هند از طلا به جای دلار استفاده کرده است. طبق پیش بینی ها تنش موجود میان ایران و آمریکا فعلا برطرف نخواهد شد و ایران همچنان به دنبال مبارزه با سیستم مالی جهانی تحمیل شده توسط آمریکا می باشد.

روابط تجاری چین و عربستان سعودی

واردات نفت توسط چین از عربستان در سال های اخیر به شدت افزایش یافته و در حال حاضر چین بزرگترین خریدار نفت عربستان است. همچنین این دو کشور جهت ساخت پالایشگاه عظیم نفتی در عربستان توافق نموده اند و  رهبران دو کشور به دنبال گسترش تجارت دوجانبه میان خود هستند. لذا این احتمال بسیار بالاست که عربستان سیستم پترودلاری را کنار بگذارد.

فشار سازمان ملل متحد برای ایجاد یک ذخیره ارزی جدید

گزارش های متعددی از سازمان ملل متحد منتشر شده که در آنها این سازمان به طور آشکارا خواستار ایجاد یک ذخیره ارزی جدید به جای دلار آمریکا است. هدف این سازمان این است تا با ایجاد ذخیره ارزی جدید از سلطه دلار و یورو بکاهد.

فشار صندوق بین المللی پول برای ایجاد یک ذخیره ارزی جدید

صندوق بین المللی پول نیز در گزارش هایی بیان کرده که باید یک ارز جدید برای ذخیره ارزی استفاده شود تا از تجمع منابع ذخایر ارزی در یک یا چند ارز خاص که وابسته به شرایط اقتصادی کشورهای خاص هستند، کاسته شده و بدین وسیله ثبات پولی بین المللی ایجاد گردد.

نفرت کشورها از آمریکا

امروزه احساسات جهانی نسبت به آمریکا تغییر یافته و این کشور محبوبیت سابق را ندارد. حتی نگاه کشورهای دوست از قبیل اروپا نیز به آمریکا دچار تحول شده است.

نتیجه چه خواهد شد؟

اگر سلطنت دلار آمریکا به عنوان یک ارز ذخیره جهانی بر سیستم مالی بین المللی پایان یابد، دولت آمریکا برای تأمین منابع برای پرداخت بدهی خود با مشکل بزرگی مواجه خواهد بود. در حال حاضر سیستم مالی جهانی بوسیله کشور آمریکا مدیریت می شود، ولی برای همیشه این روند ادامه نخواهد یافت و با گذشت زمان شرایط به ضرر این کشور و دلار خواهد بود.

منبع: اکونومیک کولپس

[ad_2]

لینک منبع

تجربه چین در جهانی کردن یوآن چه درس‌هایی برای ایران دارد؟

[ad_1]

بسیاری از تحلیلگران و کارشناسان اقتصادی بر این عقیده اند که دلار آمریکا و یوآن چین به زودی جهت  گسترش نقش آفرینی و تثبیت خود در بازارهای مالی بین المللی، امکان دارد که درگیر یک نبرد شدید شوند.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اقتصاد مقاومتی، بعد از بحران مالی ۲۰۰۷ تا ۲۰۰۹، هرچند که یوآن با ۴ ارز ذخیره شده در سبد صندوق بین المللی پول متفاوت بوده، اما به دلیل حجم بالای مبادلاتش در بازارهای ارز خارجی و استفاده در تجارت و سایر پرداخت های بین المللی، رقیب پوند انگلیس و ین ژاپن شده است. علت تفاوت با ۴ ارز مطرح، در درجه اول به خاطر این است که ارز چین هنوز به طور آزادنه قابل تبدیل نبوده است.

با این وجود در پاییز سال ۲۰۱۵، صندوق بین المللی پول تصمیمی گرفت که برای پکن بسیار خوشحال کننده بود. تصمیم این بود که یوآن را به سبد SDR (ارز ویژه ای که توسط صندوق بین المللی پول در مقادیر محدود صادر شده است) افزود. این بدین معنی است که یوآن جایگاهی به عنوان ذخیره ارزی رسمی، در کنار دلار، یورو، پوند انگلیس و ین ژاپن پیدا کرده است.

اقدامات چین در راستای بین المللی کردن یوآن

تقریبا گزارش های هر ماه رسانه ها حاکی از این است که چین یک پیمان پولی جدید (استفاده از ارزهای ملی در تجارت بین دو کشور توسط بانک های مرکزی) با کشورهای مختلف منعقد کرده است. تا حال حاضر چین ۳۴ پیمان پولی امضا کرده است که ارزش کل این پیمان های پولی به یوآن چین برابر با ۳.۱۶ تریلیون یوآن می باشد.

از دیگر ابزارهایی که چین بوسیله آن اقدام به بین المللی کردن یوآن می کند، مراکز تسویه یوآن فراساحلی (خارج از مرزهای کشور یا offshore) می باشد که از طریق آن ها ساکنان خارج از مرزهای کشور چین نیز به یوآن دسترسی پیدا می کنند. این مراکز تسویه یوآن بر تسویه و پرداخت های یوآن بوسیله شرکت ها و بانک های چینی نظارت دارند و همچنین ابزارهای مالی دیگری نیز برای یوآن تعریف کرده اند.

بانک های مهم و پیشروی چین به عنوان مؤسساتی که امور تسویه یوآن را ارائه می دهند، منصوب شده اند و از طریق شعب و دفاتر در کشورهای دیگر مشغول فعالیت هستند. تعداد بیست بانک فراساحلی تا سال ۲۰۱۶ در حال فعالیت بوده اند که بزرگترین آنها در حال حاضر در هنگ کنگ، سنگاپور، تایوان، سئول، لندن، فرانکفورت، پاریس و لوکزامبورگ فعالیت می کنند.

کشور چین پروژه های فراگیری را برای بالا بردن اعتبار بین المللی یوان در نظر گرفته است که در کشورهای مختلف در حال راه اندازی است. به عنوان نمونه، در اواسط سال ۲۰۱۴، شرکت های محلی مالزی اوراق قرضه چینی به ارزش ۴.۴ میلیارد یوان را صادر کرده اند.

همچنین اتفاقاتی که در اکتبر ۲۰۱۵ در لندن اتفاق افتاد مؤثرتر بوده است؛ بدین صورت که بانک مرکزی چین اوراق قرضه یک ساله را که به ارز چینی تعریف شده است، برای فروش در بورس اوراق بهادار مرکز مالی بین المللی لندن ارائه داده است و بانک صنعتی و بازرگانی چین و بانک HSBC انگلیس هماهنگ کننده اصلی فروش این اوراق بوده اند. همچنین در ادامه بانک ABC، بانک چین، بانک ارتباطات و بانک استاندارد چارترد نیز در این معامله شرکت کرده اند.

در اوایل سال ۲۰۱۵، روزنامه فایننشیال نیوز که متعلق به بانک مرکزی چین است، گزارش داد که در سال ۲۰۱۴ پرداخت های بین المللی بوسیله یوآن چین به ۹.۹۵ تریلیون یوآن (معادل ۱.۶ تریلیون دلار) رسیده است؛ تجارت خارجی چین (مجموع صادرات و واردات) در همان سال ۲۶.۳۴ تریلیون یوآن بوده است. بر این اساس طبق اطلاعات رسمی چین، در سال ۲۰۱۴، ۲۵ درصد کل تجارت بین المللی چین بوسیله یوآن انجام شده است.

همچنین یوآن در بعضی از معاملات بین المللی چین از قبیل تبادلات سرمایه گذاری، انتقال پول، توزيع سود سهام و ساير درآمد سرمايه گذاري و غيره نیز مورد استفاده قرار گرفته است. به عبارت دیگر یوآن در حال حاضر به تنهایی قسمت بزرگی از مبادلات بین المللی و دوجانبه چین با دیگر کشورها را مدیریت و راه اندازی می کند. اول از همه با کشورهای همسایه آسیایی؛ دوم با کشورهای آمریکای لاتین؛ و سوم با کشورهای اروپایی (به خصوص کشورهایی که در خارج از اتحادیه اروپا هستند).

استفاده از یوان در تجارت و روابط اقتصادی بین کشورهای دسته سوم، یعنی کشورهای اروپایی، هنوز کاملا عجیب و غریب است که براساس تخمین ها، این دسته از معاملات خارجی با یوان برابر با یک درصد (یا ۲-۳ درصد بیشترین) کل معاملات بین المللی یوآن چین است که در تضاد با نقش دلار می باشد؛ و تقریبا به اندازه دو سوم مجموع کل دلار در خارج از کشور مبدا (ایالات متحده) در حال گردش است و در معاملات بین اشخاص حقوقی و افراد خصوصی در کشورهای سوم استفاده می شود.

بر اساس برآوردهای مختلف، ۸۰ تا ۹۰ درصد ذخایر یوآن در هنگ کنگ، تایوان و سنگاپور متمرکز شده است که برخی از اشخاص داخلی این مراکز را به اصطلاح «استان های مالی» چین می نامند.

آیا پکن سیاست پولی بلند مدت دارد؟

جالب توجه است که یکی از موانع در بین المللی کردن یوآن، مازاد تجاری چین است. چین عمیقا حفظ و گسترش تعادل مثبت تجارت خود را ادامه داده است. در سال ۲۰۱۴، این مبلغ ۳۸۴ میلیارد دلار بود که در سال ۲۰۱۵ به ۵۹۴.۵ میلیارد دلار رسیده است.

با توجه به اظهارات برخی سیاستمداران چینی و اقتصاددانان، به منظور دستیابی به هدف تبدیل یوآن به یک ارز بین المللی، ترکیبی از دو روش زیر می تواند مورد استفاده قرار گیرد:

  • تعادل تجارت باید از مثبت به منفی برود
  • جابه جایی سرمایه خارجی به چین باید تسریع شود

در این حالت یوآن به یک نرخ ارز مطلوب رسیده و چین یوآن را در واردات خرج کرده و منبعی شامل ارز چین به طور گسترده و به سرعت در خارج از مرزهای چین ایجاد خواهد شد.

اگرچه در این حالات نیز ممکن است در کوتاه مدت یوان تبدیل به یک ارز واقعی بین المللی  و یا یک ابزار جهانی برای پرداخت نشود اما این مزیت را برای کشور چین دارد که توانسته است بخش زیادی از مبادلات خود با کشورهای طرف تجاری و سایر نقل و انتقالات بین المللی پول از قبیل سرمایه گذاری را بوسیله پول ملی خود انجام داده و نیاز به استفاده از دلار و سایر ارزهای جهانروا را کاهش دهد.

با توضیحاتی که داده شد و با توجه به اتفاقاتی که سبب معطوف شدن توجهات به سمت یوآن چین شده است، می توان گفت که تلاش های کشور چین در جهت بین المللی کردن یوآن بسیار مؤثر و چشمگیر بوده است و یوآن تا حال حاضر بخش قابل توجهی از مسیر بین المللی شدن را طی کرده است و در صورت  استمرار این مسیر در بلندمدت -به مانند مسیری که دلار طی کرده است- جایگزین و یک رقیب اصلی برای دلار خواهد بود.

جمهوری اسلامی ایران نیز می تواند با بهره گیری از تجربه چین در این زمینه، به کاهش وابستگی خود به ارزهای جهانی و استفاده از پول ملی در تجارت بپردازد. راه اندازی پیام رسان داخلی و همچنین انعقاد پیمان های پولی دوجانبه و چندجانبه با کشورهای طرف تجاری، از جمله اقداماتی است که می توان در این زمینه انجام داد.

منابع:

سایت استراتژیک کالچر

گزارش های پایگاه خبری تحلیلی اقتصاد مقاومتی

[ad_2]

لینک منبع